ISRO Bharti 2026: भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेत विविध पदांच्या 106 जागांसाठी भरती

📋 महत्त्वाची माहिती

📝 जॉब बद्दल

भारतीय अंतराळ संशोधन संस्था म्हणजेच इस्रो (ISRO) ही भारतातील अत्यंत प्रतिष्ठित आणि अग्रगण्य अंतराळ संशोधन संस्था आहे. या संस्थेमार्फत इस्रो सेंट्रलाइज्ड रिक्रूटमेंट बोर्ड (ICRB) द्वारे विविध प्रशासकीय पदांच्या भरतीसाठी अधिकृत जाहिरात प्रसिद्ध करण्यात आली आहे. या भरती प्रक्रियेत सहाय्यक (Assistant), कनिष्ठ वैयक्तिक सहाय्यक (Junior Personal Assistant), प्रवर श्रेणी लिपिक (Upper Division Clerk) आणि आशुलिपिक (Stenographer) यांसारख्या विविध पदांसाठी अर्ज मागवण्यात आले आहेत. या अधिसूचनेत नुकतीच एक महत्त्वाची दुरुस्ती पत्रक (Corrigendum) जारी करण्यात आली असून, त्यामध्ये विविध क्षेत्रांमधील रिक्त पदांची सुधारित संख्या आणि शैक्षणिक पात्रतेच्या अटी स्पष्ट करण्यात आल्या आहेत. या भरतीमुळे केंद्र सरकारी सेवेत आणि देशाच्या उच्च तंत्रज्ञान संशोधन क्षेत्रात काम करण्याची सुवर्णसंधी उपलब्ध झाली आहे. इच्छुक आणि पात्र उमेदवारांनी या संधीचा लाभ घेऊन वेळेत अर्ज सादर करणे आवश्यक आहे. या भरती प्रक्रियेद्वारे एकूण चार प्रमुख पदांवर भरती केली जाणार आहे. यामध्ये सहाय्यक (Assistant) या पदाचा समावेश असून हे पद कार्यालयीन कामकाज, दस्तऐवजीकरण आणि प्रशासकीय कामकाजात समन्वय साधण्यासाठी अत्यंत महत्त्वाचे मानले जाते. कनिष्ठ वैयक्तिक सहाय्यक (Junior Personal Assistant) हे पद वरिष्ठ अधिकाऱ्यांना दैनंदिन कामकाजात मदत करणे, पत्रव्यवहार सांभाळणे आणि टायपिंग व स्टेनोग्राफीशी संबंधित कामे पूर्ण करण्यासाठी असते. प्रवर श्रेणी लिपिक (Upper Division Clerk - UDC) या पदावरील कर्मचाऱ्यांना विविध प्रशासकीय फायलींची हाताळणी, नोंदी ठेवणे आणि कार्यालयीन प्रशासनात मदत करणे ही मुख्य जबाबदारी पार पाडावी लागते. तसेच आशुलिपिक (Stenographer) या पदासाठी उमेदवारांकडे इंग्रजी स्टेनोग्राफीचे कौशल्य आणि संगणकीय ज्ञान असणे आवश्यक असते, जेणेकरून अधिकृत बैठका आणि आदेशांचे जलद व अचूक लेखन करता येईल. शैक्षणिक पात्रतेचा विचार केल्यास, या पदांसाठी अर्ज करणाऱ्या उमेदवारांनी कोणत्याही मान्यताप्राप्त विद्यापीठातून किमान ६० टक्के गुणांसह किंवा १० पॉइंट स्केलवर ६.३२ सीजीपीएसह पदवी (Graduation) पूर्ण केलेली असावी. पदवी अभ्यासक्रम विद्यापीठाने ठरवून दिलेल्या कालावधीत पूर्ण झालेला असावा. अथवा व्यावसायिक किंवा सचिवालयीन कामातील डिप्लोमा (Diploma in Commercial/Secretarial Practice) किमान ६० टक्के गुणांसह पूर्ण केलेला असणे आवश्यक आहे. कनिष्ठ वैयक्तिक सहाय्यक आणि आशुलिपिक या पदांसाठी उमेदवाराकडे आशुलिपिक किंवा स्टेनो-टायपिस्ट म्हणून काम करण्याचा किमान एक वर्षाचा अनुभव असणे आवश्यक आहे. यासोबतच इंग्रजी आशुलेखनाचा (English Stenography) वेग किमान ६० शब्द प्रति मिनिट असावा आणि उमेदवारास संगणकावर काम करण्याचे उत्तम कौशल्य (Proficiency in Computers) असणे अनिवार्य आहे. वयोमर्यादेबाबत जाहिरातीत दिलेल्या नियमांनुसार सूट लागू राहील, मात्र मूळ अधिसूचनेत नमूद केलेल्या अटी अंतिम राहतील. सुधारित रिक्त पदांच्या विवरणानुसार एकूण १०६ जागांवर भरती केली जाणार आहे. यात बंगळुरू आणि तिरुवनंतपुरम या क्षेत्रांमधील विविध पदांचा समावेश आहे. एकूण जागांपैकी अनारक्षित (UR) प्रवर्गासाठी ५२ जागा, इतर मागासवर्गीय (OBC) प्रवर्गासाठी १४ जागा, अनुसूचित जाती (SC) प्रवर्गासाठी १६ जागा, अनुसूचित जमाती (ST) प्रवर्गासाठी ११ जागा आणि आर्थिकदृष्ट्या दुर्बल घटकांसाठी (EWS) १३ जागा राखीव ठेवण्यात आल्या आहेत. याशिवाय दिव्यांग (PwBD) उमेदवारांसाठी १४ जागा आणि माजी सैनिकांसाठी (Ex-Servicemen) देखील विशेष बॅकलॉग व नियमित जागांचा समावेश करण्यात आला आहे. बंगळुरू क्षेत्रासाठी सहाय्यक पदाच्या २८ जागा, तिरुवनंतपुरम क्षेत्रासाठी २६ जागा, कनिष्ठ वैयक्तिक सहाय्यक पदाच्या १९ जागा, प्रवर श्रेणी लिपिक पदाच्या २३ जागा आणि आशुलिपिक पदाच्या १० जागा निश्चित करण्यात आल्या आहेत. निवड प्रक्रिया दोन मुख्य टप्प्यांत पार पडेल, ज्यामध्ये लिखित परीक्षा (Written Test) आणि कौशल्य चाचणी (Skill Test) यांचा समावेश आहे. लिखित परीक्षेत अनारक्षित आणि ईडब्ल्यूएस प्रवर्गातील उमेदवारांना उत्तीर्ण होण्यासाठी किमान ५० टक्के गुण मिळवणे आवश्यक आहे, तर राखीव प्रवर्गातील उमेदवारांसाठी किमान ४० टक्के गुणांची अट ठेवण्यात आली आहे. लिखित परीक्षेत पात्र ठरलेल्या उमेदवारांना पुढील टप्प्यात म्हणजेच कौशल्य चाचणीसाठी बोलावले जाईल. कनिष्ठ वैयक्तिक सहाय्यक आणि आशुलिपिक पदांसाठी संगणक साक्षरता परीक्षा आणि स्टेनोग्राफी चाचणी घेतली जाईल. संगणक साक्षरता परीक्षेत अनारक्षित व ईडब्ल्यूएस उमेदवारांना ६० टक्के आणि राखीव प्रवर्गातील उमेदवारांना ५० टक्के गुण मिळवणे अनिवार्य आहे. स्टेनोग्राफी चाचणीत अनारक्षित उमेदवारांसाठी जास्तीत जास्त १० टक्के चुका आणि राखीव प्रवर्गातील उमेदवारांसाठी १२ टक्के चुका मान्य केल्या जातील. इस्रोमधील ही पदे केंद्र सरकारच्या सातव्या वेतन आयोगानुसार अत्यंत आकर्षक वेतन श्रेणी आणि भत्ते प्रदान करतात. निवड झालेल्या उमेदवारांना मूळ वेतनासोबतच महागाई भत्ता, घरभाडे भत्ता, परिवहन भत्ता आणि इतर वैद्यकीय सुविधा मिळतील. जरी या शुद्धीपत्रकात विशिष्ट वेतनश्रेणीचा थेट उल्लेख केलेला नसला, तरी केंद्र सरकारी नियमांनुसार सहाय्यक व कनिष्ठ वैयक्तिक सहाय्यक या पदांसाठी पे लेव्हल ४ किंवा लेव्हल ५ नुसार आकर्षक वेतन दिले जाते. या व्यतिरिक्त इस्रोमधील कर्मचाऱ्यांना देशातील सर्वोत्तम संशोधन वातावरणात काम करण्याचा मान आणि भविष्यात पदोन्नतीच्या अनेक चांगल्या संधी उपलब्ध होतात. अर्ज शुल्काबाबत मूळ जाहिरातीत दिलेल्या निर्देशानुसार नियमावली लागू राहील. साधारणपणे केंद्र सरकारच्या भरती प्रक्रियेत खुल्या आणि मागासवर्गीय उमेदवारांसाठी ठराविक नाममात्र अर्ज शुल्क आकारले जाते, तर महिला, अनुसूचित जाती, अनुसूचित जमाती, दिव्यांग आणि माजी सैनिक उमेदवारांना शुल्कात पूर्ण सूट किंवा सवलत दिली जाते. ऑनलाईन अर्ज भरताना उमेदवारांनी अधिकृत संकेतस्थळावर उपलब्ध असलेल्या पेमेंट गेटवेद्वारे नेट बँकिंग, क्रेडिट कार्ड, डेबिट कार्ड किंवा यूपीआयच्या माध्यमातून ऑनलाईन शुल्क जमा करायचे आहे. निर्धारित मुदतीनंतर जमा केलेले शुल्क स्वीकारले जाणार नाही. या भरतीसाठी उमेदवारांनी केवळ ऑनलाईन पद्धतीनेच अर्ज सादर करायचा आहे. अर्ज करण्यासाठी उमेदवारांनी इस्रोच्या अधिकृत संकेतस्थळाला भेट देऊन आपली नोंदणी करावी आणि विचारलेली सर्व वैयक्तिक व शैक्षणिक माहिती अचूक भरावी. सर्व आवश्यक कागदपत्रे, फोटो आणि स्वाक्षरी योग्य स्वरूपात अपलोड करून अर्ज अंतिम सबमिट करावा. या दुरुस्ती पत्रकानुसार ऑनलाईन अर्ज सादर करण्याची आणि अर्ज शुल्क भरण्याची अंतिम मुदत वाढवण्यात आली असून ती २० ऑगस्ट २०२६ पर्यंत निश्चित करण्यात आली आहे. त्यामुळे ज्या उमेदवारांनी अद्याप अर्ज केलेला नाही, त्यांनी दिलेल्या वाढीव मुदतीचा पूर्ण लाभ घ्यावा. शेवटी, भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेत (ISRO) आपले करिअर घडवू इच्छिणाऱ्या सर्व पात्र उमेदवारांसाठी ही एक अत्यंत सुवर्णसंधी आहे. योग्य शैक्षणिक पात्रता, कौशल्य आणि अनुभव असलेल्या उमेदवारांनी अंतिम तारखेची वाट न पाहता लवकरात लवकर ऑनलाईन अर्ज प्रक्रिया पूर्ण करावी. अधिकृत संकेतस्थळावर उपलब्ध असलेली मूळ जाहिरात आणि हे दुरुस्ती पत्रक सविस्तर वाचून अर्जातील सर्व अटी समजून घ्याव्यात आणि ही संधी साधून आपल्या उज्ज्वल भविष्याकडे पाऊल टाकावे.

🛡️ Trust note

📅 महत्त्वाच्या तारखा

👥 जागांची माहिती

📊 निवड प्रक्रिया

📄 Official PDF / Links